Suy niệm: Mt 5,33-37

Có" thì phải nói "có," "không" thì phải nói "không."

2.1/ Đừng thề thốt chi cả: “Anh em còn nghe Luật dạy người xưa rằng: Chớ bội thề, nhưng hãy trọn lời thề với Đức Chúa. Còn Thầy, Thầy bảo cho anh em biết: đừng thề chi cả.”

Trước tiên, chúng ta cần nhớ đây là những lời dạy lý tưởng trong chương 5 của Tin Mừng Matthew để trở thành môn đệ của Chúa. Lề Luật chỉ là những điều kiện tối thiểu để ngăn cản con người đừng phạm tội; nhưng trở thành môn đệ của Đức Kitô đòi con người phải tiến xa hơn là việc đơn giản giữ các luật lệ. Trong trình thuật hôm nay, Chúa Giêsu dạy dỗ các môn đệ về việc phải luôn trung tín trong lời nói và việc làm. Để hiểu những lời này, chúng ta cần phân biệt ít nhất 2 lý do tại sao con người dùng tên Chúa để thề:

(1) Thề một cách không suy nghĩ: Có những người quen kêu tên Chúa, Đức Mẹ, và các thánh, cách vô cớ như "Giêsu Maria Giuse." Họ kêu mà chẳng nghĩ gì đến các ngài cả. Đây là tội phạm đến điều răn thứ hai, vì Danh Chúa là danh cực trọng. Người Do-thái không dám gọi đích danh Thiên Chúa, mà chỉ dám lướt qua (Yahweh) hay gọi một chữ khác. Có những người quá quen lấy danh Chúa mà thề, mặc dù sự việc chẳng có gì quan trọng hay chẳng ai bắt phải thề thốt chi cả.

(2) Thề cách có tính toán: Có những người thề nhưng lại tránh dùng đích danh Chúa, vì họ biết Lề Luật buộc họ phải thi hành khi lấy danh Chúa thề; nên khi họ thề, họ chỉ trời, chỉ đất, chỉ Đền Thờ, chỉ lên đầu như Chúa Giêsu liệt kê hôm nay, để khỏi phải giữ lời thề. Người ngày nay cho nếu hai ngón tay trỏ và giữa ngoắc lên nhau trong khi thề, lời thề đó không có giá trị! Họ quên đi Chúa ở khắp mọi nơi và thấu hiểu mọi ý nghĩ trong lòng họ; chẳng thể nào họ có thể chỉ bất cứ gì để thề mà không phải giữ, vì mọi sự trong trời đất này đều thuộc về Thiên Chúa.

Người tín hữu có được thề trong các tòa án? Trước tiên, chúng ta cần hiểu nếu sống trong một thế giới hay cộng đồng tốt lành, người tín hữu không cần phải thề thốt chi cả. Như những người Essenes và Quakers, họ sống trong cộng đồng hay làng xóm gần gũi nhau, nên họ tin tưởng nhau mà không cần phải thề thốt. Nhưng vì người tín hữu sống chung với thế giới đầy những gian tà, nên họ phải theo những thủ tục của tòa án để bảo vệ quyền lợi của hai bên. Hơn nữa, lời thề trong tòa án nhân danh hiến pháp quốc gia chứ không nhân danh Thiên Chúa.

2.2/ "Có" thì phải nói "có," "không" thì phải nói "không."

Người môn đệ của Đức Kitô phải luôn luôn biết nói, sống và làm chứng cho sự thật. Nếu một người luôn trung tín trong mọi việc, những gì người ấy nói ra đủ cho người khác tin tưởng mà không cần phải thề thốt chi cả; nhưng nếu một người bất trung, bao nhiêu lời thề hứa của họ cũng chẳng có giá trị chi cả. Chúa Giêsu muốn nhấn mạnh cho các môn đệ: họ cần biết tập luyện để có nhân đức trung thành, hơn là những lời hứa hẹn suông ngoài miệng.

Một điều người tín hữu hay khinh thường là tật nói xấu hay nói hành làm mất danh thơm của người khác. Đây là một tội không nhỏ và là thói quen xấu phải chừa ngay. Chúng ta không bao giờ ước lượng được những thiệt hại chúng ta gây ra cho tha nhân, nhiều khi tiêu diệt cả cuộc đời của họ. Thường thường, những người hay nói hành hay thêm thắt nhiều điều cho thêm phần hấp dẫn mà không để ý đến những thiệt hại đổ trên tha nhân. Chúa Giêsu cảnh cáo: “Thêm thắt điều gì là do ác quỷ.”

ÁP DỤNG TRONG CUỘC SỐNG:

- Chúng ta phải cẩn thận suy nghĩ trước khi hứa hẹn với Thiên Chúa hay với tha nhân điều gì. Nếu đã hứa, phải trung thành theo đến cùng.

- Chúng ta là những môn đệ của Đức Kitô, chúng ta phải tập luyện làm sao để luôn biết nói, sống, và làm chứng cho sự thật. Nếu chúng ta luôn làm như thế, thề thốt là điều dư thừa.

Lm. Anthony Đinh Minh Tiên, OP