Theo Chúa – Dám mất để được sống (Suy niệm Tin Mừng Chúa Nhật 13 Thường Niên năm A)
THEO CHÚA – DÁM MẤT ĐỂ ĐƯỢC SỐNG
Chúa Nhật XIII Thường Niên A – Mt 10,37-42
Tin Mừng hôm nay là một trong những đoạn “khó nghe” nhất của Đức Giêsu. Người không hứa một con đường dễ dàng, nhưng đặt ra những đòi hỏi rất tận căn: yêu Người trên mọi sự, vác thập giá mà theo Người, và dám mất mạng sống vì Người. Chính khi dám “mất đi” vì Chúa, con người mới tìm lại được chính mình và tìm thấy sự sống đích thực.
1. “Ai yêu cha mẹ hơn Thầy, thì không xứng với Thầy”
Đức Giêsu không bảo chúng ta khinh thường hay từ bỏ gia đình. Chính Người đã sống trọn đạo hiếu với Đức Maria và thánh Giuse. Nhưng Người muốn nói rằng: Thiên Chúa phải là vị trí ưu tiên tuyệt đối trong đời sống người môn đệ.
Có những lúc ta không công khai chối Chúa, nhưng lại theo Ngài nửa vời, vì bị ràng buộc bởi tình cảm riêng tư, sự an toàn hay những tính toán cá nhân. Nhiều khi ta nghĩ mình không thể rời bỏ một người nào đó, không thể buông một hoàn cảnh nào đó, vì tưởng rằng tất cả đều tùy thuộc vào mình. Nhưng thật ra, không ai yêu thương người thân của ta bằng chính Thiên Chúa.
Đức tin trưởng thành là biết trao cả những điều mình yêu quý nhất vào tay Chúa. Điều đó không dễ, nhất là khi đứng trước những hoàn cảnh éo le hay đau đớn. Nhưng chính trong những lúc bất lực nhất, con người học được bài học khó khăn mà quan trọng nhất: Thiên Chúa mới là Đấng cứu độ, chứ không phải chúng ta.
2.“Ai không vác thập giá mình mà theo Thầy, thì không xứng với Thầy”.
Vào thời Đức Giêsu, thập giá là dấu chỉ của sự nhục nhã và cái chết. Vì thế, lời mời gọi “vác thập giá” có nghĩa là chấp nhận bước vào con đường từ bỏ, hy sinh và tự hiến như chính Đức Kitô.
Thập giá làm rơi xuống những ảo tưởng về bản thân. Nó cho ta thấy mình thật sự là ai giữa những mong manh của đời sống. Có những điều chỉ khi đau khổ con người mới hiểu được: sự giới hạn của mình, sự phù vân của thế gian, và điều gì mới thật sự có giá trị.
Vác thập giá không chỉ là vui lòng chịu đau khổ, nhưng còn là dám chết đi cho ý riêng để ý Chúa được lớn lên trong đời mình. Mọi cố gắng trốn tránh thập giá, tìm “con đường tắt” để khỏi hy sinh, cuối cùng chỉ dẫn tới trống rỗng và tự lừa dối mình.
3. “Ai liều mất mạng sống mình vì Thầy, thì sẽ tìm thấy được”.
Đây là nghịch lý lớn nhất của Tin Mừng: càng cố giữ lấy mình, con người càng đánh mất chính mình; nhưng càng biết trao hiến, con người càng trở nên phong phú.
Đức tin Kitô giáo không chỉ là chấp nhận một hệ thống giáo lý, nhưng là dám sống và dám chết cho điều mình tin. Hội Thánh đã dạy: “Hãy tin điều con đọc, dạy điều con tin và sống điều con dạy.” Lời khuyên dạy này không dành riêng cho các Phó tế hay Linh mục, nhưng còn cho mọi Kitô. Nếu Tin Mừng chỉ dừng lại ở lời nói, thì thập giá sẽ trở thành món đồ trang sức, còn đạo lý cứu độ chỉ còn là lý thuyết suông.
Nhạc sĩ Văn Cao viết một câu rất sâu sắc: “Giữa sự sống và sự chết, tôi chọn sự sống. Để bảo vệ sự sống, tôi chọn sự chết.” Nghe có vẻ nghịch lý, nhưng rất gần với Tin Mừng. Người ta thường sợ mất, sợ đau, sợ chết nên cố bám víu vào mọi thứ. Nhưng chính thái độ “tham sống sợ chết” lại làm con người chết dần trong ích kỷ, hèn nhát và vô nghĩa.
Ngược lại, người dám sống cho chân lý, cho Thiên Chúa thì dù có mất mát, họ vẫn sống. Chính vì thế mà trong Kinh Hòa Bình, thánh Phanxicô Assisi mới nói: “Chính lúc chết đi là khi vui sống muôn đời.”
Đức Giêsu gọi giờ chết của mình là “giờ được tôn vinh” (x. Ga 12,23), vì đó là cái chết của tình yêu tự hiến. Và mọi ai bước theo Người trên con đường ấy cũng sẽ được thông phần vào vinh quang phục sinh.
4. “Ai đón tiếp anh em là đón tiếp Thầy”
Phần cuối Tin Mừng mở ra một chiều kích rất đẹp: theo Chúa không chỉ là dám từ bỏ hay hy sinh, mà còn là biết mở lòng đón tiếp và trao ban. Bà góa thành Sunêm trong bài đọc I chỉ âm thầm dọn cho ngôn sứ Êlisê một căn phòng nhỏ, nhưng chính hành động đơn sơ ấy lại trở thành nơi Thiên Chúa ban phúc lành. Tin Mừng hôm nay cũng vậy: chỉ một chén nước lã trao vì danh Đức Kitô cũng không mất phần thưởng.
Thiên Chúa không chỉ hiện diện trong những điều lớn lao, nhưng còn trong những cử chỉ nhỏ bé được thực hiện bằng tình yêu. Một lời nâng đỡ, một sự cảm thông, một sự đón tiếp chân thành… tất cả đều có giá trị trước mặt Chúa.
Kết
Theo Đức Giêsu không phải là thêm một bổn phận tôn giáo vào cuộc sống, nhưng là bước vào một cuộc hoán cải tận căn: dám yêu Chúa trên hết, dám vác thập giá mỗi ngày, dám mất đi để trao ban và dám sống cho điều vĩnh cửu.
Nghịch lý của Tin Mừng là thế: chính khi buông mình trong tay Thiên Chúa, con người mới thật sự được tự do; chính khi chết đi cho cái tôi ích kỷ, con người mới bắt đầu sống; và chính khi trao hiến cuộc đời vì tình yêu, ta mới tìm thấy sự sống đời đời trong Đức Kitô Phục Sinh.
Lời nguyện
Lạy Chúa Giêsu!
Tuổi trẻ thường háo hức với tình yêu,
vì tình yêu trong đời là tất cả,
chẳng có gì no thỏa bằng tình yêu,
không tình yêu mọi thứ sẽ tiêu điều.
Nhưng Chúa muốn con yêu Chúa thật nhiều,
hơn cha mẹ hơn bạn bè đôi lứa,
và còn lớn hơn nữa mạng sống mình,
con cũng phải một lòng dám hy sinh.
Biết rằng mọi thứ ấy đều cao quí,
không thể nào đánh đổi với điều gì,
nhưng Chúa đã cho con nhận biết rằng,
tất cả cuộc đời con là của Chúa,
mọi sự đều do chính Chúa tặng ban,
dâng lại cho Chúa mới là chính đáng.
Đời sống con rồi sẽ rất hoang mang,
nếu con đây không sẵn sàng buông bỏ,
mà chỉ lo toan tính để an toàn,
không biết sống một cuộc đời cho Chúa,
mà chỉ lo được mất với hơn thua,
khiến đời con dần héo úa phai tàn.
Xin cho con được thêm lòng lòng yêu mến,
vác thập giá theo chân Chúa hằng ngày,
đời con chẳng có gì là xứng đáng,
thành công hay thất bại như dã tràng,
con chỉ mong đời mình không hổ thẹn,
vì đã sống trọn vẹn cả trái tim. Amen.
Lm. Thái Nguyên
